Jak zrobić liquid (olejek) do e-papierosa – proporcje i wzór
Liquid do e-papierosa, potocznie nazywany olejkiem, robisz z trzech składników: bazy bez nikotyny (mieszanki PG i VG), aromatu albo longfilla oraz bazy nikotynowej lub shota. Ilość nikotyny liczysz jednym wzorem: ml nikotyny = docelowa moc (mg/ml) × objętość liquidu (ml) / moc bazy nikotynowej (mg/ml). Przykład: chcesz 60 ml liquidu o mocy 6 mg/ml i masz shoty 18 mg/ml, więc potrzebujesz 6 × 60 / 18 = 20 ml, czyli dwóch shotów po 10 ml. Aromat dodajesz w ilości podanej na etykiecie, resztę butelki uzupełniasz bazą 0 mg, mocno wstrząsasz i odstawiasz na dzień lub dwa. Poniżej znajdziesz dokładne przepisy, tabelę proporcji i zasady, o których łatwo zapomnieć przy pierwszym mieszaniu.
Czym właściwie jest „olejek do e-papierosa”
Słowo „olejek” przyjęło się w mowie potocznej, ale w dobrym liquidzie nie ma żadnego oleju. Glikol propylenowy (PG) i gliceryna roślinna (VG) to związki rozpuszczalne w wodzie, a nie tłuszcze. To ważne rozróżnienie, bo prawdziwe oleje, np. olejki eteryczne czy oleje spożywcze, nie mogą trafiać do e-papierosa. Wdychane kropelki tłuszczu osadzają się w płucach i mogą wywołać lipidowe zapalenie płuc. Dlatego robiąc liquid w domu, używasz wyłącznie składników przeznaczonych do e-papierosów.
Składniki domowego liquidu
| Składnik | Co to jest | Za co odpowiada |
|---|---|---|
| Baza 0 mg | bezsmakowa mieszanka PG i VG bez nikotyny | objętość, gęstość i ilość pary |
| Baza nikotynowa lub shot | baza PG/VG z nikotyną, zwykle 18 mg/ml (freebase) albo 20 mg/ml (sól), w butelkach 10 ml | moc nikotyny gotowego płynu |
| Aromat (koncentrat) | skoncentrowany smak do rozcieńczenia, dodawany w ilości 5-15% objętości | smak |
| Longfill | porcja aromatu w dużej butelce z miejscem na bazę i shoty | smak, bez liczenia procentów |
Bazy i shoty znajdziesz w dziale bazy i shoty nikotynowe. Baza nikotynowa 18 mg występuje w proporcjach 50/50, 70/30 i 40/60 VG/PG, a shoty nikotynowe masz w wersji 18 mg/ml z nikotyną klasyczną albo 20 mg/ml z solą nikotynową.
PG czy VG: jak dobrać proporcje
W Polsce proporcje zapisuje się zwykle jako VG/PG, więc „70/30” oznacza 70% gliceryny i 30% glikolu. Warto to sprawdzać na etykiecie, bo część producentów podaje odwrotną kolejność.
- PG jest rzadki, dobrze niesie smak i wyraźniej drapie w gardło. Liquidy z przewagą PG szybko nasączają małe grzałki w podach MTL.
- VG jest gęsta, lekko słodka i daje więcej pary. Liquidy z przewagą VG pasują do grzałek sub-ohm i luźnego ciągu prosto do płuc.
- 50/50 to proporcja uniwersalna, która sprawdzi się w większości podów i atomizerów MTL.
Pamiętaj, że gotowy liquid ma proporcje wynikające ze wszystkich składników. Przykład: 6 ml aromatu na bazie PG, dwa shoty 50/50 i 34 ml bazy 70/30 dają razem około 56% VG i 44% PG. Zbyt gęsty płyn w małym podzie wolno nasącza watę i kończy się suchym, przypalonym zaciągnięciem.
Wzór na nikotynę i gotowa tabela
Wzór jest zawsze ten sam: docelowa moc razy objętość, podzielone przez moc bazy nikotynowej. Wynik to mililitry bazy lub shota. Tabela pokazuje najczęstsze przypadki dla bazy 18 mg/ml:
| Objętość liquidu | Docelowa moc | Baza 18 mg/ml |
|---|---|---|
| 10 ml | 6 mg/ml | 3,3 ml |
| 30 ml | 6 mg/ml | 10 ml (1 shot) |
| 30 ml | 12 mg/ml | 20 ml (2 shoty) |
| 60 ml | 3 mg/ml | 10 ml (1 shot) |
| 60 ml | 6 mg/ml | 20 ml (2 shoty) |
| 100 ml | 3 mg/ml | 16,7 ml |
| 100 ml | 6 mg/ml | 33,3 ml |
Z solą nikotynową liczysz identycznie, tylko w mianowniku wpisujesz 20. Jeden shot solny 20 mg/ml w 20 ml liquidu da 10 mg/ml, a w 60 ml około 3,3 mg/ml. Więcej o tej formie nikotyny piszemy w tekście sól nikotynowa – co to jest.
Wzór ma też ważną granicę. Baza nikotynowa nie może zająć miejsca aromatu, więc najwyższa możliwa moc to moc bazy razy wolna objętość, podzielone przez całą objętość. Przy 30 ml liquidu z 3 ml aromatu i bazą 18 mg/ml wychodzi maksymalnie 18 × 27 / 30 = 16,2 mg/ml. Żeby nie liczyć tego ręcznie, skorzystaj z naszego kalkulatora liquidów, który sam ostrzeże, gdy tyle nikotyny nie zmieści się w butelce.
Przepis 1: longfill, shot i baza
To najprostsza metoda, bo producent dobrał już ilość aromatu do butelki. W dziale premixy i longfill znajdziesz m.in. Dark Line Longfill (6 ml aromatu na 60 ml liquidu) i Dark Line Double (8 ml aromatu na 60 ml).
- Sprawdź, ile miejsca zostaje w butelce: przy 6 ml aromatu to 54 ml, przy 8 ml to 52 ml.
- Wlej shoty. Na 3 mg/ml wystarczy jeden shot 18 mg/ml (10 ml), na 6 mg/ml dwa.
- Uzupełnij bazą 0 mg do 60 ml. Przy Dark Line Longfill to 44 ml bazy dla 3 mg/ml albo 34 ml dla 6 mg/ml, przy Double odpowiednio 42 ml i 32 ml.
- Zakręć butelkę i energicznie wstrząsaj przez minutę.
Longfill Vampire Vape Heisenberg ma 14 ml aromatu w butelce 60 ml, więc zostaje w niej 46 ml. Jeden shot i 36 ml bazy dadzą 3 mg/ml, dwa shoty i 26 ml bazy 6 mg/ml.
A co z shortfillem?
Shortfill, nazywany też premiksem, to gotowy smakowy liquid bez nikotyny, wlany do większej butelki tak, żeby zostało w niej miejsce na shot. Najpopularniejszy układ to 50 ml płynu w butelce 60 ml. Tu nie dolewasz bazy: wlewasz jeden shot 18 mg/ml i dostajesz 60 ml liquidu o mocy 3 mg/ml, a z shotem solnym 20 mg/ml około 3,3 mg/ml. Shortfill bez shota możesz też wapować jako płyn 0 mg.
Przepis 2: liquid od zera z aromatu
Gdy masz osobny koncentrat smakowy, liczysz trzy składniki. Przykład dla 100 ml liquidu o mocy 6 mg/ml, z aromatem dawkowanym w 10% i bazą nikotynową 18 mg/ml:
- Aromat: 10% ze 100 ml to 10 ml.
- Baza nikotynowa: 6 × 100 / 18 = 33,3 ml.
- Baza 0 mg: 100 − 10 − 33,3 = 56,7 ml.
Kolejność wlewania nie ma wielkiego znaczenia dla smaku, ale wygodnie jest zacząć od najmniejszej porcji, czyli aromatu, bo wtedy łatwiej poprawić ewentualny błąd. Ilość aromatu bierz z etykiety producenta i nie przesadzaj: za mocny koncentrat daje gryzący, mydlany posmak, a słodziki zawarte w niektórych aromatach szybciej zapychają grzałkę osadem.
Sprzęt i bezpieczeństwo przy mieszaniu
- Odmierzaj strzykawkami albo miarką z podziałką co 1 ml. Na oko łatwo pomylić się o kilka mililitrów nikotyny.
- Pracuj w rękawiczkach nitrylowych. Nikotyna wchłania się przez skórę, więc rozlany płyn zmyj od razu wodą z mydłem.
- Używaj butelek z zakrętką zabezpieczającą przed dziećmi i opisz każdą: smak, moc i datę zrobienia.
- Nie mieszaj w naczyniach kuchennych i nie przelewaj liquidu do butelek po napojach.
- Bazę nikotynową i gotowe płyny przechowuj w chłodnym, ciemnym miejscu, zawsze poza zasięgiem dzieci i zwierząt. W razie połknięcia natychmiast dzwoń pod 112.
Ile odstawić liquid po zmieszaniu
Liquid możesz wapować od razu po wstrząśnięciu, ale smak zwykle układa się w ciągu kilku dni. Ten proces nazywa się maceracją. Owocowe i miętowe płyny są gotowe najszybciej, zwykle po dobie lub dwóch. Smaki deserowe, kremowe i tytoniowe potrzebują więcej czasu, często tydzień lub dwa. Trzymaj butelkę w ciemnej szafce i wstrząsaj ją raz dziennie.
Najczęstsze błędy przy robieniu liquidu
- Liczenie nikotyny „na wierzch”, czyli dolewanie shota do pełnej butelki bez uwzględnienia, że zmienia on objętość całości.
- Pomylenie kolejności VG/PG i zrobienie zbyt gęstego płynu do małego poda.
- Zbyt wysoka moc nikotyny w liquidzie do sprzętu sub-ohm. Przy dużej ilości pary wystarczy zwykle 3-6 mg/ml.
- Za dużo aromatu w nadziei na mocniejszy smak, co kończy się drapaniem w gardle i szybszym zużyciem grzałki.
Jeśli nie masz ochoty na mieszanie, w dziale liquidy do e-papierosów znajdziesz gotowe płyny w butelkach 10 ml, które wlewasz prosto do kartridża.
